کمینگاه های حساس شیطان
نظرات | ادامه مطلب

خشم

برخی موقعیت ها فرصتی طلایی برای دشمن و وضعیتی خطرناک و خسارت بار برای ما است چرا که در تیررس دشمن قرار داریم و هر لحظه ممکن است در دام او گرفتار شویم . خطر این موقعیت ها یکسان نیست برخی از آنها بسیار حساس اند مانند کمینگاه‌هایی که شیطان خود نیز آنها را تجربه کرده است. این کمینگاه ها عبارت اند از:

تکبّر:

تكبّر عبارت است از حالتی كه انسان خود را بالاتر از دیگری ببیند و اعتقاد برتری خود را بر غیر داشته باشد. حضرت صادق علیه السلام در این باره چنین می فرمایند: تكبر، این است كه مردم را تحقیر كنى و حق را خوار شمارى. (الكافى(ط-الاسلامیه)، ج2، ص310) در كبر، باید پای غیر نیز در میان آید تا خود را از آن برتر داند و بالاتر بیند. و این كبر، صفتی است در نفس و باطن. و از برای این صفت، در ظاهر، آثار و ثمراتی است كه اظهار آن آثار را تكبّر گویند.و آن آثاری است كه باعث حقیر شمردن دیگری و برتری بر آن گردد، مانند:خود داری كردن از همنشینی با او، یا هم خوراكی با او، یا امتناع در پهلو نشستن با او، یا رفاقت او، و انتظار سلام كردن و توقّع ایستادن او، و پیش افتادن از او در راه رفتن، و تقدّم بر او در نشستن، و توجهی با او در سخن گفتن، و به حقارت با او سخن گفتن، و پند و موعظه او را ارزش دانستن، و امثال این‏ها. و از جمله آثار كبر است با ناز و آهسته و دامن كشان راه رفتن. و بعضی از این افعال گاهی از حسد و كینه و ریا نیز نسبت به بعضی صادر می‏شود، اگر چه انسان خود را از او بالاتر هم نداند.

حضرت صادق علیه السلام در این باره چنین می فرمایند: تكبر، این است كه مردم را تحقیر كنى و حق را خوار شمارى

حسادت:

حسادت به معنای آرزو كردن زوال نعمت از كسی است كه استحقاق آن را دارد (مفردات ص 234) البته به معنای آرزوی ادامه یافتن فقدان نعمت، نقص و فقر و بدبختی و مانند آن برای دیگری نیز آمده است. (روح المعانی ج 16 جزء 30 ص 507) ولی بیشتر در معنای نخست به كار می رود؛ زیرا حسود كسی است كه از وجود نعمتی در دست كسی ناخشنود است و دوست ندارد كه دیگری از نعمت و راحتی و آسایش و آرامش برخوردار باشد و همواره آرزو می كند كه نعمت وی به نقمت و سعادتش به شقاوت تبدیل شود و حتی گاه برای تحقق آرزوی خویش نیز تلاش می كند و مقدمات آن را فراهم می آورد. از این رو برخی از رفتارها و گفتارهای وی نسبت به دیگری برای تحقق زوال نعمت از دست دیگری است. همانگونه که شیطان نسبت به حضرت آدم علیه السلام حسادت ورزید. امام صادق علیه السلام فرمودند:لقمان به فرزندش گفت: حسود را سه نشانه است: پشت سر غیبت مى كند، روبه رو تملّق مى گوید و از گرفتارى دیگران شاد مى شود.(خصال، ص 121)

حسادت

عجب:



:: مرتبط با: عمومی .اسلامی .قران. ,
نویسنده : عظیم جان آبادی
تاریخ : 1392/12/21
زمان : 08:23 ق.ظ
چرا وقتی این ویژگی ها را نداری قبول میکنی؟!
نظرات | ادامه مطلب

جلسه ستاد بحران در اداره آموزش و پرورش ناحیه2 اصفهان

هر مجموعه‌ای نیازمند فردی است که در جهت هماهنگ نمودن افراد آن و سامان دادن امور تلاش نماید. این فرد که احاطه کامل بر تمامی امور و جریان‌ها را دارد موظف است دیگر اعضا را در راستای پیشرفت اهداف مجموعه سوق دهد و آنان را هدایت نماید. در نتیجه لازم است علاوه بر دانش کافی در آن حرفه، اخلاق و اوصافی نیز داشته باشد تا دیگر اعضا با آرامش خاطر از او پیروی نمایند. از جمله مهم‌ترین اوصافی که علی (علیه السلام) برای مدیران موفق نام برده‌اند می‌توان به موارد زیر اشاره نمود.

 

اوصاف اساسى مدیر

1ـ تقوا

اولین شرط یك مدیر و مسئول شایسته این است كه داراى تقوى و صفت پرهیزكارى باشد، مراقب باشد كه از وى خطا و اشتباه و معصیتى تراوش نكند كه اگر یك فرد عادى خداى ناخواسته مرتكب معصیت گردد فساد او آن قدر نیست كه یك مدیر شایسته مرتكب گناه و معصیت گردد.

بنابراین تقواى مدیر و مسئول محترم یك امر ضرورى است و بیش از دیگران موظف به مراعات مقررات و دستورات شرع مقدس مى باشد. لذا امام (علیه السلام ) اولین دستور خود را به جناب مالك به مسأله تقوى و پرهیزكارى اختصاص مى‌دهد. )نامه 53)

2ـ برگزیدن اطاعت حق تعالى

اطاعت فرامین و دستورات الهى یكى از وظائف اولیه هر مسلمانى است كه خواهان سعادت ابدى باشد. هر چه بار و مسئولیت انسانها در جامعه سنگین‌تر باشد طبعا تكلیف و وظیفه‌یشان نیز سنگین‌تر خواهد بود. لذا امام علی (علیه السلام) از جناب مالك (نامه 53) و یا هر مسئول و مدیر ایثار طاعت را خواسته است تا خواسته‌اى را بر اطاعت پروردگار مقدم ندارد. اگر این روند به وجود آید اموری چون رشوه، پارتی‌بازی و ... از ادارات دور خواهد شد.

مدیر موفق کسی است که توجه به اهمیت زمان داشته باشد. در انجام کارها تقدیم و تأخیر، اهم و مهم را به خوبی تشخیص دهد و همواره آمادگی برای آینده داشته باشد. او با تقسیم وقت خویش، به خوبی می‌تواند امور شخصی و اداری خویش را برنامه‌ریزی کند تا در تمام مراحل موفق باشد

3ـ پیروى از قرآن

پیروى از فرامین و دستورات الهى كه در قرآن مجید و كتاب آسمانى آمده است چه در تكالیف الزامى و واجبات و چه در كارهاى غیر ضرورى كه از مستجبات به شمار مى‌آید از مشخصات یك انسان مسلمان متعهد و مومن به خدا و روز رستاخیز است تا چه رسد به یك مدیر و مسئول شایسته نظام، زیرا تنها چیزى كه انسان‌ها را به سعادت ابدى و همیشگى مى‌رساند همان متابعت از قرآن است.

بر اساس نامه 53 نهج البلاغه یك مدیر موفق كسى است كه قرآن و دستورات وارده در آن را جهت پیروى و متابعت نصب العین خود قرار دهد و كمترین سرپیچى از فرامین قرآن نداشته باشد.

ذهن، تفکر، فکر

 



:: مرتبط با: عمومی .اسلامی .قران. ,
نویسنده : عظیم جان آبادی
تاریخ : 1392/12/20
زمان : 08:21 ق.ظ
آن زمانی که پدر عزیزش ایمان آورد!
نظرات | ادامه مطلب

حضرت ابوطالب

ابوطالب، عموى گرامى پیامبر اكرم و پدر بزرگوار امیرالمۆمنین (علیه السلام) را «مۆمن قریش» نامیده ‏اند. در این‏جا فشرده‏اى از دلایل گوناگونى را كه به روشنى بر ایمان ابوطالب گواهى مى ‏دهند، فهرست‏ وار مى ‏آوریم:

1.ابوطالب قبل از بعثت پیامبر اكرم به خوبى مى ‏دانست كه فرزند برادرش به مقام نبوت خواهد رسید؛ زیرا در سفرى كه ابوطالب با كاروان قریش به شام رفت، برادرزاده دوازده ساله خود، محمد را نیز با خویش همراه برد و در این سفر، علاوه بر كرامات گوناگونى كه از او دید، همین كه آنها با راهبى به ‏نام «بحیرا»- كه سالیان درازى در صومعه مشغول عبادت بود و آگاهى از كتاب‏هاى مقدس داشت و كاروان ‏هاى تجارتى در مسیر خود به زیارت او مى ‏رفتند- برخورد كردند، بحیرا در بین كاروانیان، محمد را كه آن روز دوازده سال بیش نداشت، دید و پس از اندكى خیره شدن ونگاه ‏هاى عمیقانه و پرمعنى به او، گفت: این كودك، به كدام یك از شما تعلق دارد؟ جمعیت به ابوطالب اشاره كردند. ابوطالب اظهار داشت: برادرزاده من است.

بحیرا گفت: این طفل، آینده درخشانى دارد. او همان پیامبرى است كه كتاب‏ هاى آسمانى از رسالت و نبوتش خبر داده ‏اند و من تمام خصوصیات او را در كتاب ‏هاى مقدس خوانده ‏ام!

ابوطالب پیش از این برخورد و برخوردهاى دیگر و از قرائن دیگر نیز به نبوت پیامبر اكرم و معنویت او پى برده بود. بر اساس گفته دانشمندان اهل تسنن، در یكى از سال‏ها كه آسمان مكه، بركتش را از اهلش بازداشت و خشك سالى سختى به مردم روى آورد، ابوطالب دستور داد تا برادرزاده ‏اش محمد را كه كودكى شیرخوار بود، حاضر كردند؛ پس از آن، كودك را در حالى كه در قنداقه ‏اى پیچیده شده بود، به او دادند و او در برابر كعبه ایستاد و با تضرع خاصى سه مرتبه طفل شیرخوار را به طرف بالا انداخت و هر مرتبه مى ‏گفت: «پروردگارا! به حق این كودك، باران پربركتى بر ما نازل فرما»! چیزى نگذشت كه توده‏اى ابر از كنار افق پدیدار گشت و آسمان مكه را فرا گرفت؛ سیلاب چنان جارى شد كه بیم آن مى ‏رفت كه مسجدالحرام ویران شود1

همین جریان كه دلالت بر آگاهى ابوطالب از رسالت و نبوت برادرزاده ‏اش از آغاز كودكى دارد، ایمان وى را به پیامبر مى ‏رساند. این جریان را علاوه بر  شهرستانى، بسیارى از مورخان بزرگ دیگر نقل كرده ‏اند2

تاریخ زندگى ابوطالب و فداكارى عظیم او نسبت به پیامبر و علاقه شدید پیامبر و مسلمانان نسبت به او، به حدى بود كه پیامبر سال مرگش را «عام الحزن» (سال اندوه) نام نهاد، و اینها همه نشان مى ‏دهد كه او به اسلام عشق مى ‏ورزید و دفاعش از پیامبر ، به عنوان دفاع از یك خویشاوند نبود؛ بلكه به صورت دفاع یك مۆمن مخلص و یك عاشق پاكباخته و سرباز فداكار بود

2.احادیثى از پیامبر اكرم نیز نقل شده كه گواهى آن حضرت را به ایمان عموى فداكارش، ابوطالب روشن مى ‏سازد. طبق نقل نویسنده كتاب «ابوطالب، مۆمن قریش»، چون ابوطالب درگذشت، پیامبر پس از تشییع جنازه او ضمن سوگوارى در مصیبت از دست دادن عمویش، گفت:



:: مرتبط با: عمومی .اسلامی .قران. ,
نویسنده : عظیم جان آبادی
تاریخ : 1392/12/20
زمان : 08:20 ق.ظ
تقابل ایمان و کفر در بیان قرآن
نظرات | ادامه مطلب


هنگامی که کتاب جهان هستی را در پیش روی خود می‌گشاییم و به فصل‌ها و صفحات چشم‌نواز آن می‌نگریم، خود را با انواع گوناگون پدیده‌ها و ترکیب‌های بدیعی از اضداد مواجه می‌بینیم که هر کدام در کنار هم صحنه‌هایی جذاب و خیره‌کننده را رقم زده‌اند و به زندگی روح و طراوت بخشیده‌اند.


کربلا

روش مقابله در قرآن، از دامنه‌ای بسیار گسترده و وسیع برخوردار است و این شیوه، آن‌چنان نیست که به گونه ای حاشیه‌ای و اجمالی در قرآن به کار رفته باشد؛ بلکه شاید بتوان گفت هیچ صفحه‌ای از صفحات نورانی قرآن را نمی‌توان سراغ گرفت، مگر آنکه جلوه‌ای از این موضوع در آن نمایان است و تابلویی از جبهه‌آرایی مظاهر حق و باطل در برابر هم در آن به تصویر درآمده است.

 

مقابله در قرآن

یکی از جلوه‌های زیبا و باشکوه قرآن، مقابله‌های نغز و حکیمانه آن است که از یک سو باعث جذابیت بخشیدن به کلام وحی گردیده و از سوی دیگر در تبیین حقایق و پرده برداشتن از معارف ژرف، نقشی بی‌بدیل ایفا نموده است.

قرآن کریم مشحون از تعابیر و تصاویری است که در آن‌ها دو حقیقت در مقابل یکدیگر به نمایش در آمده‌اند و این رویارویی صحنه‌ها با یکدیگر، نقش مۆثری در تأثیرگذاری بر مخاطب و برانگیختن نیروی فکر و عاطفه او ایفا می‌کند؛ زیرا بدیهی که ارائه یک صحنه در مجالی خاص، نخواهد توانست همان تأثیری را از خود به جای بگذارد که در رویارویی آن صحنه با طرف مقابلش پدید می‌آید؛ ضمن اینکه این فرصت را به مخاطب نیز می‌دهد تا با شناخت هر دو جبهه به مقایسه بین آن دو با یکدیگر بپردازد و به انتخاب آگاهانه یکی از آن دو مبادرت نماید. (1)

 

تقابل خدا و سایر مظاهر هستی

بسیاری از صفات است که در ما انسان‌ها و موجودات دیگر غیرقابل جمع است و به صورت صفات متضاد جلوه می‌کند؛ برای مثال اگر کسی نفر اول صف باشد، دیگر نفر آخر نخواهد بود. این مسئله برای این است که وجود ما محدود است و یک وجود محدود جز این نمی‌تواند باشد، اما هنگامی که از صفات خدا سخن به میان می‌آید، اوضاف دگرگون می‌شود و ظاهر و باطن و آغاز و انجام با هم جمع می‌شوند: «هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ»؛ «اوست اول و آخر و ظاهر و باطن». (2)

مقصود از ایمان تنها یک شناخت ذهنی نیست؛ بلکه منظور ایمانی صادقانه و عمیق به خدا و مقدسات و تمامی ارزش‌های متعالی است که زنگار شک و تردید و سایر آفات و آلودگی‌ها آن را تیره نساخته و به سرحد جزم و یقین رسیده باشد

اینک به نمونه‌هایی از صفات سلبی و ایجابی خداوند در مقابله‌های گوناگون اشاره می‌کنیم:

نگارنده ایمان در دل‌ها: «أُوْلَئِكَ كَتَبَ فِی قُلُوبِهِمُ الْإِیمَانَ وَأَیَّدَهُم بِرُوحٍ مِّنْهُ»؛ «در دل اینهاست كه [خدا] ایمان را نوشته». (3)

بازدارنده دل‌ها از ایمان: «أُوْلَئِكَ الَّذِینَ طَبَعَ اللَّهُ عَلَى قُلُوبِهِمْ»؛ «اینان همانانند كه خدا بر دلهایشان مهر نهاده است». (4)

زینت‌گر ایمان در دل‌های مۆمنین: «وَلَكِنَّ اللَّهَ حَبَّبَ إِلَیْكُمُ الْإِیمَانَ وَزَیَّنَهُ فِی قُلُوبِكُمْ»؛ «لیكن خدا ایمان را براى شما دوست‏داشتنى گردانید و آن را در دلهاى شما بیاراست». (5)



:: مرتبط با: عمومی .اسلامی .قران. ,
نویسنده : عظیم جان آبادی
تاریخ : 1392/12/20
زمان : 08:19 ق.ظ
آشنایی با تفسیر "منة المنان فی الدفاع عن القرآن"
نظرات | ادامه مطلب

تفسیر

یکی از تفاسیر بسیار گرانمایهء شیعه که آشنایی با روش و مطالب آن می‌تواند بسیار مفید باشد، تفسیر "منة المنان فی الدفاع عن القرآن" است که متأسفانه تنها یک جلد از آن، جزء سی‌ام، به چاپ رسیده است.

شهید محمد صدر، نویسندهء این کتاب، روشی نو در بیان مباحث تفسیری در پیش‌گرفته که آن را به کتابی جالب و خواندنی تبدیل نموده است.

در این مجال به بررسی اجمالی این تفسیر پرداخته می‌شود.


آشنایی با مۆلف

سید محمد بن محمد صادق بن مهدی بن اسماعیل بن صدرالدین از نوجوانی خواندن علوم حوزوی را آغاز نمود و پس از ورود به دانشکده فقه در کنار علوم دینی؛ در زمینه تاریخ، علم النفس و زبان انگلیسی نیز موفقیت هایی را کسب کرد. در نهایت نیز بحث خارج فقه را از اساتید بزرگ و به نام دوران خویش فراگرفت.

وی از جانب عالمانی چون آقا بزرگ تهرانی، میرزا حسین نوری، سید محمد صادق صدر و غیره اجازاتی دریافت کرد. اجازه اجتهاد نیز از سوی سید محمد باقر صدر به این عالم والا مقام داده شد. او از اساتید گران‌مایه‌ای چون سید محمد صادق صدر، سید محمد تقی حکیم، شیخ محمد تقی ایروانی، سید عبدالوهاب کربلایی (زبان انگلیسی)، دکتر حاتم کعبی (علم النفس)، دکتر فاضل حسین (تاریخ)، سید محمد باقر صدر، صدرا باکوبی، آیت الله خویی، محسن حکیم و سید روح الله موسوی خمینی کسب علم نمود.

سید محمد صدر پس از مدتی خود به تربیت شاگردان اهتمام ورزید و علاوه بر دروس معمول حوزوی و تدریس خارج فقه، جلسات تفسیر هفتگی را نیز برگزار می نمود که کتاب گران سنگ «المنة المنان فی الدفاع عن القرآن» حاصل همین کلاس می باشد.

سید محمد صدر پس از وصلت با دخترعموی خویش صاحب چهار فرزند به نام‌های مصطفی، مقتدی، مۆمل و مرتضی گردید.

در نهایت رژیم بعثی عراق این عالم ارجمند را به همراه دو فرزندش به شهادت رسانده و جهان را در غروب ستاره درخشان دیگری فروبرد.

کتب تفسیری همواره با مشکلی اساسی رو به روست و آن اینکه مۆلفان، اکثر مطالب و افکار خویش را در نصف اول قرآن بیان داشته و غالبا آیات آمده در نیمه دوم را به اول ارجاع می‌دهند و در نتیجهء مختصر شدن مطالب بخش دوم، مردم گمان می‌کنند که این قسمت از اهمیت کمتری برخوردار است

آشنایی با کتاب

عنوان کامل کتاب «منه المنان فی الدفاع عن القرآن» می باشد. زمان نگارش کتاب طبق آنچه شهید ذکر کرده اند 26 رمضان المبارک سال 1416 هجری قمری بوده است. در ذیل به بیان برخی از مهم‌ترین نکات پیرامون این کتاب تفسیری پرداخته می‌شود.

 

ساختار کتاب

این کتاب به سه بخش کلی تقسیم می شود:

1 ـ مقدمه مۆلف در بیست بخش

2 ـ مبحث بسمله

3 ـ تفسیر سوره هایی از کلام الله، به ترتیب از آخر قرآن تا پایان سوره علق

در این کتاب از جز 30 قرآن شروع به تفسیر شده است. شهید دو دلیل را برای این کار بیان کرده‌اند:

1 ـ ترک تقلید از تکرار کار پیشینیان.

2 ـ کتب تفسیری همواره با مشکلی اساسی رو به روست و آن اینکه مۆلفان، اکثر مطالب و افکار خویش را در نصف اول قرآن بیان داشته و غالبا آیات آمده در نیمه دوم را به اول ارجاع می‌دهند و در نتیجهء مختصر شدن مطالب بخش دوم، مردم گمان می‌کنند که این قسمت از اهمیت کمتری برخوردار است.

 

وجه تسمیه

ایشان کتاب خویش را منتی از جانب منان و رحمتی از سوی رحمان می‌دانند و سعی کرده‌اند تا عرصه‌هایی نو را در پیش چشمان قاریان گشوده و راهی قابل سیر را به آنان نشان دهند.

 

پیش‌شرطی برای خوانندگان

ایشان تنها دو گروه از افراد را شرعا جائز دانسته‌اند که آن را مطالعه نمایند:

1 ـ دانشجویان دانشگاه‌ها و مانند آن

2 ـ کسانی که اطلاعات کافی از علوم دینی متعارف در حوزه‌ها دارند.

 

روش شناسی کتاب

پس از بررسی هایی که بر روی این کتاب ارزشمند انجام گردید روش‌ها و شیوه‌هایی متداول در سراسر آن به شرح زیر به دست آمد:

1. ذکر اسامی مختلف سوره

در این زمینه ممکن است برخی موارد را اشاره نمایند:

ـ اسم مشهور یا متداول در مصاحف

ـ ذکر نام غیر مشهور از سوره

ـ پیروی از طریق شریف رضی در مجازات القرآن و آن عبارت است از نام‌گذاری بر اساس عنوانی که در سوره به کار رفته است. برای مثال: «السورة التی ذکرت فیها البقرة»

ـ نام‌گذاری بر اساس عرف که سوره‌ها را با عبارت ابتدایشان صدا می‌زنند. مانند «قل هو الله»، «إنا أنزلناه»

ـ به جای قرار دادن نام برای سوره می‌توان به رقم در مصحف اشاره نمود.

این موارد در تمام سوره ها به طور یکسان دیده نمی شود و ممکن است برخی کمتر از این تعداد عنوان داشته باشند.

2. استفاده از شیوه سۆال و جواب در ذکر مطالب

شهید سعی در بیان موارد دیر فهم و یا مشکل قرآن دارند و برای آسان‌تر شدن و جذاب گشتن، آن‌ها را به صورت سۆالی مطرح نموده و سپس به پاسخ می پردازند. در این شیوه ایشان از لفظ «سۆال» و «جوابه» استفاده نموده‌اند. البته گاه ممکن است «جوابه» را نیاورده باشد.

3. ذکر مطالبی خارج از اسلوب سۆال و جواب

این دست از مطالب عموماً در ابتدای شروع مباحث هر سوره آورده می شوند. برای مثال در ابتدای سوره فلق بدون آوردن «سۆال» مطالبی را ذکر کرده‌اند.

4. قراردادن بخشی برای بیان وجوه اعرابی برخی آیات

در این بخش نظرات و اقوال دیگران را ذکر کرده و سپس دیدگاه خویش را بیان می دارند.

5. استفاده از الفاظی خاص در پاسخ به سۆالات

ـ الوجه یا الوجهة: مواردی که چند وجه می‌تواند داشته باشد.

ـ الأطروحة: شهید صدر در مقدمه دو تعریف از آن ارائه داده‌اند که خود بر این اعتقاد می‌باشند که دومی از اولی دقیق‌تر است:

1. نظر محتملی است که فرد را به جمع‌آوری قرائن و دلائل بیشتری پیرامون خود فرامی‌خواند به گونه‌ای که به تدریج بر این نظر می‌رسد که همان رأی صحیح است.

2. احتمالی است که بر اساس قاعده «إذا دخل الاحتمال بطل الاستدلال» برای استدلال متضاد آورده می‌شود.

شهید صدر

ـ أقول: دلالت بر نظرات و اجتهادات شخصی آیت الله صدر دارد.

ـ إن قلت – قلت یا قلنا: به وسیله إن قلت احتمالات یا سۆالات دیگری را مطرح می‌نماید و با استفاده از قلت یا قلنا بدان‌ها پاسخ می‌دهد.

ـ الشکل: حالت‌های مختلف سۆال یا مورد سۆال‌شده را بیان می‌دارد.

ـ القسم و التقسیم و الانقسام: اقسام مختلف و تقسیم‌بندی‌های متفاوت مطلب مورد نظر را بیان می‌دارد.

از الفاظ دیگری چون الامر، الاحتمال، التفسیر، الفهم، المقدمه و الاشکال نیز استفاده نموده‌اند که به دلیل وضوح معنا و جلوگیری از طول کلام از پرداختن به آنها صرف نظر می‌شود.

آنچه در نهایت بایستی اشاره نمود این است که ذکر این قبیل الفاظ به خواننده در جهت فهم بهتر مطالب و تفکیک آنان کمک کرده و به گونه‌ای دسته‌بندی‌شده آن‌ها را فرامی‌گیرد. این یکی از مهم‌ترین ویژگی‌ها و شاخصه‌های تفسیری این عالم والا مقام می‌باشد که در بسیاری از تفاسیر وجود نداشته و یا به این گستردگی دیده نمی‌شود.

6. توجه ویژه به اقوال علامه طباطبایی، عکبری، راغب، شریف رضی و قاضی عبدالجبار

7. ذکر شواهد از آیات، روایات و اشعار عرب

8. بررسی آیات خارج از سوره اما مرتبط با موضوع

9. حل تعارض‌های ظاهری میان آیات

10. وجود ارجاعات به مطالب قبل کتاب، سایر کتب خویش و آثار دیگر مۆلفان

 

محتوای مطالب کتاب

شهید سید محمد صدر براساس آیه *"مَّا فَرَّطْنَا فِی الكِتَابِ مِن شَیْءٍ " بر این نظر می‌باشند که در قرآن تمامی علوم وجود دارد. در نتیجه قرآن می‌تواند از قواعد عربی پیروی نماید یا خلاف آن را بیاورد. می تواند در موارد ضروری بر خلاف فصاحت سخن گوید با وجود آنکه این امر یکی از ویژگی‌های اصلی قرآن می‌باشد. همان‌گونه که شامل لغات عربی است سزاوار است از لغات دیگر اقوام نیز استفاده نماید. هم چنان که بر ظاهر شامل می‌شود می‌تواند محتوای باطنی را نیز دربرگیرد.

با توجه به اینکه کتاب ایشان در زمره مشکل القرآن ها قرار می‌گیرد ادعا نموده‌اند که در آن تمام علوم اسلامی و بعضی از علوم طبیعی چون فیزیک، ستاره شناسی، تاریخ و غیره را استفاده نموده‌اند.

با توجه به اینکه تنها یک جلد از کتاب ایشان تاکنون به چاپ رسیده، نمی‌توان نتیجه نهایی گرفت که آیا به تمام علوم اسلامی و برخی از علوم تجربی پرداخته‌اند یا خیر. لکن در بررسی همین یک جلد بسیاری از علوم یافته شد که به طور کلی می‌توان به دسته‌بندی‌های زیر اشاره کرد:

1. علوم عقلی از قبیل کلام، فلسفه، اصول فقه

2. علوم ادبی از قبیل نحو، صرف، لغت، اعراب، بلاغت

3. بررسی های روایی

روش مۆلف محترم در این کتاب ذکر اسامی مختلف سوره،استفاده از شیوه سۆال و جواب در ذکر مطالب، ذکر مطالبی خارج از اسلوب سۆال و جواب، قراردادن بخشی برای بیان وجوه اعرابی برخی آیات،استفاده از الفاظی خاص در پاسخ به سۆالات، توجه ویژه به اقوال علامه طباطبایی،عکبری،راغب،شریف رضی و قاضی عبدالجبار، ذکر شواهد از آیات،روایات و اشعار عرب،بررسی آیات خارج از سوره اما مرتبط با موضوع، حل تعارض‌های ظاهری میان آیات،وجود ارجاعات به مطالب قبل کتاب، سایر کتب خویش و آثار دیگر مۆلفان بوده است.ایشان ادعا نموده‌اند که در آن از تمام علوم اسلامی و بعضی از علوم طبیعی چون فیزیک،ستاره‌شناسی،تاریخ و غیره را استفاده نموده‌اند

نظرات خاص شهید صدر

آیت الله سید محمد صدر در کتاب خویش نظراتی بعضا متفاوت از سایر علما و مفسران بزرگ داشته و دلائلی را نیز ارائه فرموده‌اند که در این مجال به نقل عنوان برخی از آن‌ها اکتفا نموده و خوانندگان عزیز را به اصل کتاب برای آشنایی تفصیلی با آن‌ها ارجاع می‌دهیم:

1. توجه به مبحث قرائات ارجح دانستن قرائت حفص از عاصم

2. عدم اعتبار برای روایات سبب نزول

3. قائل نبودن به وجود هدف واحد برای اکثر سور

4. چگونگی نسق و سجع در قرآن

 

چکیده

کتاب تفسیر "منة المنان فی الدفاع عن القرآن" نوشتهء شهید محمد صدر در شمار مشکل قرآن‌ها قرار می‌گیرد. این کتاب به سه بخش کلی مقدمه، مبحث بسمله و تفسیر سوره هایی از کلام الله قابل تقسیم است.

روش مۆلف محترم در این کتاب ذکر اسامی مختل

آشنایی با تفسیر "منة المنان فی الدفاع عن القرآن"

تفسیر

یکی از تفاسیر بسیار گرانمایهء شیعه که آشنایی با روش و مطالب آن می‌تواند بسیار مفید باشد، تفسیر "منة المنان فی الدفاع عن القرآن" است که متأسفانه تنها یک جلد از آن، جزء سی‌ام، به چاپ رسیده است.

شهید محمد صدر، نویسندهء این کتاب، روشی نو در بیان مباحث تفسیری در پیش‌گرفته که آن را به کتابی جالب و خواندنی تبدیل نموده است.

در این مجال به بررسی اجمالی این تفسیر پرداخته می‌شود.


آشنایی با مۆلف

سید محمد بن محمد صادق بن مهدی بن اسماعیل بن صدرالدین از نوجوانی خواندن علوم حوزوی را آغاز نمود و پس از ورود به دانشکده فقه در کنار علوم دینی؛ در زمینه تاریخ، علم النفس و زبان انگلیسی نیز موفقیت هایی را کسب کرد. در نهایت نیز بحث خارج فقه را از اساتید بزرگ و به نام دوران خویش فراگرفت.

وی از جانب عالمانی چون آقا بزرگ تهرانی، میرزا حسین نوری، سید محمد صادق صدر و غیره اجازاتی دریافت کرد. اجازه اجتهاد نیز از سوی سید محمد باقر صدر به این عالم والا مقام داده شد. او از اساتید گران‌مایه‌ای چون سید محمد صادق صدر، سید محمد تقی حکیم، شیخ محمد تقی ایروانی، سید عبدالوهاب کربلایی (زبان انگلیسی)، دکتر حاتم کعبی (علم النفس)، دکتر فاضل حسین (تاریخ)، سید محمد باقر صدر، صدرا باکوبی، آیت الله خویی، محسن حکیم و سید روح الله موسوی خمینی کسب علم نمود.

سید محمد صدر پس از مدتی خود به تربیت شاگردان اهتمام ورزید و علاوه بر دروس معمول حوزوی و تدریس خارج فقه، جلسات تفسیر هفتگی را نیز برگزار می نمود که کتاب گران سنگ «المنة المنان فی الدفاع عن القرآن» حاصل همین کلاس می باشد.

سید محمد صدر پس از وصلت با دخترعموی خویش صاحب چهار فرزند به نام‌های مصطفی، مقتدی، مۆمل و مرتضی گردید.

در نهایت رژیم بعثی عراق این عالم ارجمند را به همراه دو فرزندش به شهادت رسانده و جهان را در غروب ستاره درخشان دیگری فروبرد.

کتب تفسیری همواره با مشکلی اساسی رو به روست و آن اینکه مۆلفان، اکثر مطالب و افکار خویش را در نصف اول قرآن بیان داشته و غالبا آیات آمده در نیمه دوم را به اول ارجاع می‌دهند و در نتیجهء مختصر شدن مطالب بخش دوم، مردم گمان می‌کنند که این قسمت از اهمیت کمتری برخوردار است


:: مرتبط با: عمومی .اسلامی .قران. ,
نویسنده : عظیم جان آبادی
تاریخ : 1392/12/19
زمان : 08:16 ق.ظ
 

 




.:: This Template By : Theme-Designer.Com ::.

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic